16 Grudzień 2018 11:41
Nawigacja
Różne
Twoje IP: 3.80.218.53
Poleć naszą stronę
Nawigacja
Artykuły » Kategoria: Brajl w teorii i praktyce » Wybrane terminy i dokumenty źródłowe dotyczące problematyki brajlowskiej
Wybrane terminy i dokumenty źródłowe dotyczące problematyki brajlowskiej

Słowniczek wybranych terminów dotyczących problematyki brajlowskiej

Punkt (punkt wypukły, punkt brajlowski):  Okrągły fragment powierzchni papieru o średnicy około 1,3 milimetra, wytłoczony na wysokość od 0,5 do 1 milimetra. Punkt o takich wymiarach jest najlepiej rozpoznawalny przy pomocy zmysłu dotyku.
Sześciopunkt (komórka brajlowska, znak tworzący):   Sześć punktów, które Louis Braille ułożył w dwóch kolumnach, po trzy punkty w każdej. Wymiary sześciopunktu są znormalizowane i dopasowane do przeciętnych wymiarów opuszki palca wskazującego. Punkty ponumerowane są w następujący sposób: punkt górny lewy – Nr 1, punkt środkowy lewy – Nr 2, punkt dolny lewy – Nr 3, punkt górny prawy – Nr 4, punkt środkowy prawy –  Nr 5 i punkt dolny prawy – Nr 6.
Znak (znak wypukły, znak brajlowski, komórka):  Kombinacja punktów, które można ułożyć w obrębie sześciopunktu. Klasyczny system Louis’a Braille’a zawiera 63 kombinacje punktów.
Znak odstępu (odstęp):  Znormalizowana przerwa pomiędzy znakami wypukłymi.
Znak odwrócony prawo–lewo:  Sześć „dołków” w papierze, które są ułożone w dwóch kolumnach, po trzy „dołki” w każdej. Na odwrotnej stronie papieru z tych dołków powstają punkty wypukłe. Aby ze znaku odwróconego powstał prawidłowy znak wypukły, należy zamienić miejscami następujące punkty: 1 z 4, 2 z 5, 3 z 6.
Tabliczka brajlowska:   Służy do odręcznego wykonywania znaków wypukłych. Składa się z dwóch plastikowych lub metalowych płytek, pomiędzy którymi znajduje się papier. W pierwszej płytce są wykonane prostokątne otwory, a w drugiej, „dołki”.Aby wykonać punkt wypukły, należy ustawić rylec nad odpowiednim dołkiem i nacisnąć. Do pisania używa się znaków odwróconych i kierunku pisania od strony prawej do lewej. Po wyjęciu papieru z tabliczki napis jest odczytywany od strony lewej do prawej.
Pismo punktowe (pismo dla niewidomych, pismo Braille’a, brajl):  System pisma dla osób niewidomych, którego podstawą są znaki liter, znaki interpunkcji i znaki specjalne.Osoby niewidome przy pomocy pisma punktowego mogą zapisywać i odczytywać swój narodowy język mówiony tak samo, jak robią to osoby widzące. Zapis w piśmie punktowym jest wykonywany od strony lewej do prawej.
Grafika dotykowa (grafika brajlowska, grafika pęczniejąca):  Fragmenty powierzchni papieru o dowolnym kształcie, podniesione ponad pozostałą płaszczyznę na wysokość od około 0,5 do 1 milimetra, które są rozpoznawane za pomocą zmysłu dotyku.
Znaczenie (definicja):  Ustanowiony, umowny związek jakiegoś znaku wypukłego z innym znakiem (na przykład: z alfabetu łacińskiego, arabskiego, rzymskiego, greckiego) albo z symbolem matematycznym lub z funkcją specjalną.

Wybrane dokumenty źródłowe

Józefowicz Tadeusz, Saloni Zygmunt: System polskich ortograficznych skrótów brajlowskich, Zeszyty Tyflologiczne 8, Wersja elektroniczna, Warszawa 2002.
Marek Bogusław: Brajl. Podręcznik do nauki brajla dla nauczycieli i lektorów języka angielskiego, Lublin 2007.
Pismo Braille'a w zastosowaniu do nauki matematyki, fizyki i chemii. Specjalny Ośrodek Szkolno–Wychowawczy dla Dzieci Niewidomych i Słabowidzących w Krakowie, publikacja wewnętrzna.
ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia trzydziestego listopada dwa tysiące szóstego roku w sprawie legalnych jednostek miar. Dziennik Ustaw Numer 225 Pozycja 1638.
Świerczek Jan (redakcja): Brajlowska notacja matematyczna, fizyczna, chemiczna. Poradnik dla nauczycieli, Kraków 2003.
Wdówik Paweł: Zasady adaptacji materiałów dydaktycznych do potrzeb osób niewidomych, Uniwersytet Warszawski 2008.
Zielazek Włodzimierz, Kaczmarek Zbysław: Pismo Braille’a – program nauczania pisania i czytania systemem Ludwika Braille’a w szkole podstawowej i gimnazjum, Ośrodek Szkolno–Wychowawczy dla Dzieci Niewidomych, Owińska 2005.

543,193 unikalne wizyty